"Hãy để thức ăn là thuốc chữa bệnh" là câu nói nổi tiếng thường được gắn với Hippocrates – người được coi là Cha đẻ của y học. Dù trải qua hàng nghìn năm, thông điệp này vẫn còn nguyên giá trị, đặc biệt khi ngày càng nhiều nghiên cứu cho thấy chế độ ăn uống có ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe và nguy cơ mắc bệnh.
Dưới đây là 3 loại rau “đại bổ”, có nhiều tại Việt Nam
Rau cải xoong
Cải xoong (Nasturtium officinale) chứa nhiều vitamin A, nhóm B, C, E và K cùng các khoáng chất như canxi, sắt, iốt, magie, mangan và phốt pho. Đáng chú ý, đây còn là một trong số ít các loại rau cung cấp axit béo omega-3, góp phần nâng cao giá trị dinh dưỡng.
Loại rau này thường được ăn sống trong salad nhưng cũng có thể chế biến thành nhiều món ăn khác.
Theo các tài liệu dinh dưỡng, cải xoong có tác dụng hỗ trợ bổ sung vitamin, khoáng chất cho người suy nhược hoặc thiếu máu. Nhờ chứa khoảng 43 mg vitamin C trong mỗi 100 g, loại rau này còn được biết đến với khả năng phòng ngừa bệnh scorbut do thiếu vitamin C.
Ngoài ra, cải xoong còn được ghi nhận có đặc tính chống oxy hóa, lợi tiểu, long đờm và hỗ trợ tiêu hóa. Tuy nhiên, các chuyên gia cũng lưu ý rằng việc tiêu thụ quá nhiều cải xoong có thể gây kích ứng dạ dày và đường tiết niệu.
Rau cải xoong.
Xà lách
Xà lách (Lactuca sativa) là nguyên liệu quen thuộc trong nhiều món salad. Dù có nhiều giống khác nhau, hầu hết đều giàu vitamin A, B1, B2, B3, B9, C, E và K, cùng các khoáng chất như canxi, phốt pho, sắt, kali, chất xơ và folate.
Các lá ngoài có màu xanh đậm thường chứa hàm lượng vitamin C và sắt cao hơn phần lá bên trong.
Nhờ giàu vitamin A, xà lách được cho là góp phần duy trì sức khỏe của mắt, giảm nguy cơ đục thủy tinh thể và thoái hóa điểm vàng. Trong khi đó, vitamin K kết hợp với canxi và phốt pho giúp hỗ trợ duy trì mật độ xương, từ đó giảm nguy cơ gãy xương.
Do chứa nhiều nước nhưng ít calo, xà lách cũng thường được đưa vào các chế độ ăn kiểm soát cân nặng.
Cải bắp
Cải bắp (Brassica oleracea), đặc biệt là giống cải bắp tròn với phần lá cuộn chặt, là loại rau phổ biến trong nhiều nền ẩm thực.
Ngoài việc dùng để chế biến món ăn, cải bắp còn được sử dụng dưới dạng nước ép, trà hoặc nước sắc trong một số bài thuốc dân gian.
Loại rau này chứa các vitamin nhóm B với hàm lượng vừa phải nhưng lại rất giàu vitamin C và vitamin K. Ngoài ra còn cung cấp canxi, sắt, magie, mangan, phốt pho, kali, natri và kẽm.
Các nghiên cứu cho thấy cải bắp có thể hỗ trợ hoạt động của hệ tiêu hóa, hệ thần kinh, góp phần duy trì sức khỏe xương và cơ bắp. Bên cạnh đó, các hợp chất chống oxy hóa trong cải bắp cũng được cho là giúp tăng cường khả năng miễn dịch của cơ thể.
Bổ dưỡng nhưng cần ăn đúng cách
Các chuyên gia khuyến khích bổ sung ba loại rau trên vào chế độ ăn cân bằng, đặc biệt đối với phụ nữ mang thai, phụ nữ đang cho con bú và trẻ em nhờ giá trị dinh dưỡng cao.
Tuy nhiên, do thường được sử dụng ở dạng ăn sống, việc đảm bảo an toàn thực phẩm là rất quan trọng. Tất cả các loại rau cần được rửa kỹ bằng nước sạch hoặc dung dịch sát khuẩn thực phẩm phù hợp trước khi sử dụng.
Trong đó, cải xoong có thể là nguồn lây nhiễm ký sinh trùng Fasciola hepatica gây bệnh sán lá gan nếu được trồng trong môi trường ô nhiễm và ăn sống chưa được xử lý đúng cách. Trong khi đó, xà lách và cải bắp có nguy cơ nhiễm vi khuẩn Escherichia coli từ phân động vật hoặc nguồn nước tưới bị ô nhiễm.
