Nhờ sự phát triển của các thiết bị gắn thẻ điện tử siêu nhỏ, các nhà nghiên cứu đã phát hiện ra rằng loài chim yến thông thường (common swift) có khả năng duy trì sự sống trên không trung suốt 10 tháng liên tục mà không hề chạm đất. Đây là một kỷ lục mới về khả năng bay bền bỉ trong tự nhiên.
Từ lâu, các nhà khoa học đã nghi ngờ rằng loài chim yến dành rất nhiều thời gian trên bầu trời, nhưng giờ đây chúng ta đã có bằng chứng xác thực nhờ công nghệ ghi dữ liệu được gắn trên 13 cá thể chim yến. Các chuyển động của chúng đã được theo dõi trong suốt hai năm.
Chim yến
Theo nhóm nghiên cứu tại Đại học Lund, Thụy Điển, có ba chú chim đã không hề hạ cánh trong suốt 10 tháng. Chúng chỉ dành hai tháng để nghỉ ngơi vào mùa sinh sản, sau đó lại tiếp tục hành trình trên bầu trời.
Anders Hedenström, một thành viên của nhóm nghiên cứu, cho biết: Phát hiện này đã mở rộng đáng kể ranh giới hiểu biết của chúng ta về sinh lý học động vật. Giai đoạn bay kéo dài 10 tháng là khoảng thời gian dài nhất mà chúng ta từng biết ở bất kỳ loài chim nào – đó thực sự là một kỷ lục.
Các thiết bị siêu nhẹ gắn trên lưng chim yến có khả năng báo cáo trạng thái bay, tốc độ gia tốc và vị trí hiện tại của chim. Ngay cả những cá thể có hạ cánh nghỉ ngơi chớp nhoáng cũng dành tới 99,5% thời gian di cư để bay trên không trung.
Chiếc "ba lô" mà nhóm nghiên cứu sử dụng nặng chưa đầy 1 gram và được tích hợp cảm biến ánh sáng. Bằng cách đối chiếu thời gian mặt trời mọc và lặn với dữ liệu ánh sáng đã ghi lại, các nhà nghiên cứu có thể xác định được lộ trình di chuyển của chúng.
Nhóm nghiên cứu cũng phát hiện ra rằng những cá thể chim bay liên tục gần như cả năm đã thay lông và mọc bộ lông cánh, đuôi mới ngay trong lúc đang bay. Ngược lại, những cá thể từng hạ cánh thì không thay lông. Các nhà nghiên cứu cho rằng điều này có thể giải thích sự khác biệt trong hành vi bay và tình trạng sức khỏe tổng thể của chúng.
Loài chim yến thông thường đã phá vỡ kỷ lục bay trước đó vốn thuộc về loài họ hàng gần là chim nhạn bụng trắng (alpine swift), loài được biết đến với khả năng bay liên tục trong sáu tháng. Những chú chim này có thể di chuyển hàng triệu dặm trong suốt cuộc đời kéo dài trung bình khoảng 5,5 năm, thực hiện hành trình qua lại giữa châu Âu và châu Phi theo mùa.
Hiện tại, sau khi Hedenström và nhóm của ông xác định được thời gian chim yến có thể ở trên không, câu hỏi tiếp theo đặt ra là: Làm thế nào chúng làm được điều đó? Cần rất nhiều năng lượng để duy trì trạng thái bay, cùng với đó là vấn đề làm thế nào để chúng ngủ – nếu chúng thực sự cần ngủ.
Hedenström giải thích: Chúng có thể làm giống như chim cốc biển (frigate bird) là ngủ trong lúc đang lượn. Mỗi ngày, vào lúc hoàng hôn và bình minh, chim yến thường bay lên độ cao khoảng 2 đến 3 km. Có lẽ chúng ngủ trong lúc bay liệng hạ độ cao dần, nhưng chúng tôi vẫn chưa chắc chắn về điều đó.
Kết quả của nghiên cứu này đã được công bố trên tạp chí Current Biology.
Nguồn: Science Alert
